Rouw op mijn dak

Uitgeverij Adveniat, 2017

Martin Los studeerde theologie en was werkzaam als gereformeerd predikant. Hij trouwde met Nelleke en samen kregen zij vijf kinderen, vier dochters en een zoon. In 1987 ging hij over naar de rooms-katholieke kerk waar hij in 1991 tot priester werd gewijd. Hij was jarenlang werkzaam als pastoor in Leidsche Rijn/Vleuten-De Meern.

‘Rouw is verlangen naar een wijs hart. De pijn van het verdriet met open vizier tegemoet treden. Verzoening met het onverzoenlijke.’

Dit motto gaf Martin Los aan het boek dat hij begon te schrijven enkele weken na de dood van zijn dochter Rosa in augustus 2016 en dat een jaar na haar dood verscheen. Een klein jaar eerder had Rosa te horen gekregen dat zij een niet behandelbare vorm van longkanker had en dat zij niet lang meer te leven had.

Zij was het vierde kind en volgens haar vader vanaf haar geboorte een bijzonder kind. Met liefde schrijft hij over haar, over haar sterke en ondernemende karakter en over wat haar uniek maakte. En over de moedige en open wijze waarop ze met haar ziekte omging. Rosa wilde dat er op een gewone manier met ernstig zieken wordt omgegaan – zonder goedbedoelde adviezen, zonder zielig gevonden te worden en zeker niet in termen van ‘strijden’ tegen kanker.

In Rouw op mijn dak blikt Martin Los terug op de ziekteperiode, het leven en het afscheid van Rosa. Haar dood brengt bij hem herinneringen boven aan zijn eigen jeugd. Als klein kind voelde hij een onpeilbaar verdriet bij zijn moeder, pas later als jongen ontdekte hij dat hij een oudere broer heeft gehad die overleed voor zijn geboorte en die ook Martin heette. Hij realiseert zich dat hij en zijn ouders nu lotgenoten zijn.

Ook schrijft hij over ontmoetingen die hij als priester in de loop der jaren heeft gehad met mensen die geconfronteerd werden met ziekte en overlijden. Ontroerend zijn vooral de verhalen over andere ouders die een kind verloren. Martin Los toont zich een goed luisteraar met compassie voor mensen met een groot verdriet die hij als priester bijstond.

Het zijn mooie, menselijke verhalen vol troost en verbinding.

Dit boek is een ode aan Rosa, die het persoonlijke verhaal overstijgt. Martin Los schrijft al beschouwend en mijmerend rake dingen over rouw, hoe daar door de omgeving in de loop der tijd mee werd omgegaan en hoe hij dat zelf nu als lotgenoot ervaart. Over de pijn van het gemis, maar ook over hoe Rosa bij een ieder die haar gekend heeft blijft voortleven en over de verbinding die hij met haar blijft voelen. Hij beseft steeds meer hoe zij als kind hem als vader en als mens heeft gevormd.

Het boek telt 37 hoofdstukken, de jaren die Rosa heeft geleefd.

Een troostend en herkenbaar boek voor wie met het overlijden van een dierbare te maken heeft. Daarnaast biedt het inzichten aan naasten en anderen die rouwenden bijstaan. Met aandacht en zonder oordeel naar hun verhaal luisteren, zoals Martin Los steeds doet, is wat nabestaanden nodig hebben. Een wijs hart heeft hij.

Marja Bouwman