Jij ontbreekt aan mij

Uitgeverij De Geus, 2023

In 2011 was het boek Tonio, een requiemroman overal. Het won prijzen en iedereen had het erover. Het boek was geschreven door AFTH. van der Heijden die zijn zoon Tonio een jaar daarvoor was verloren. Nu, twaalf jaar later, heeft de moeder van Tonio een boek geschreven over het gemis van haar zoon.

Mirjam beschrijft in korte hoofdstukjes over hoe het nu, zoveel jaren later, met haar gaat. Nog steeds is Tonio de rode draad in haar leven, nog steeds doet het verlies enorm veel pijn. Ze heeft er zelfs een naam voor bedacht: Verdriet, Gemis en Leed om Tonio, afgekort komt het steeds terug als VGLT.

Mirjam haalt in dit boek herinneringen op aan Tonio, maar ook aan de tijd toen hij net overleden was. Ze vertelt bijvoorbeeld wat een klap het voor haar was toen ze een keer op de begraafplaats een paar vrienden van Tonio zag. Het waren de jongens die ze al heel lang kende, altijd had Mirjam hen gezien in het gezelschap van Tonio en nu waren zij er wel, maar Tonio niet meer.

Ook de relatie van Mirjam met haar vader, overlevende van de Holocaust, komt veel terug in het boek. De zoektocht van Mirjam naar de betekenis van haar Joods-zijn lijkt op een of andere manier verbonden met het overlijden van Tonio.

Mirjam maakt mooi duidelijk wat schrijven voor haar heeft betekend. Zonder de mogelijkheid om te schrijven zou het verdriet om Tonio te groot zijn geworden.  Op het moment dat ze schrijft, zélfs als ze over Tonio schrijft, houdt VGLT zich koest.

Omdat dit boek allemaal stukjes bevat van het leven van Mirjam waaraan Tonio ontbreekt, krijgt de lezer een goed idee over wat het betekent om je kind te verliezen. Bij alles wat je meemaakt, onderneemt of overdenkt, speelt het overleden kind een rol. Het is niet zo, zoals bij het verlies van een van je ouders bijvoorbeeld, dat het na een tijdje naar de achtergrond schuift. Het blijft altijd een deel van je leven uitmaken, ook dertien jaar later. Aan het eind van het boek vat Mirjam dat samen als een ‘patchwork’ dat als geheel een beeld geeft van hoe het is om je kind te verliezen. Dit boek is voor ons lotgenoten dus uitermate geschikt om aan mensen om ons heen cadeau te doen, zodat ze een beetje begrijpen wat het nou eigenlijk betekent om Ouder van een Overleden Kind te zijn.

Eveline Brunklaus

OOK publiceert elk kwartaal boekrecensies in haar tijdschrift Nabij. Dit tijdschrift wordt gemaakt door vrijwilligers, allen lotgenoten. Na publicatie in de Nabij verschijnt de recensie online. Wil jij een boek aan de redactie sturen, zodat het op de OOK-site komt? Stuur de redactie een recensie-exemplaar. Mail: redactie@oudersoverledenkind.nl.