Frénk van der Linden & Pieter Wiebeling
Hoe besta je na?
Gesprekken over liefde, verlies en troost
Uitgeverij Luitingh-Sijthoff bv, 2024
Onder de naam Hoe besta je na? verscheen de afgelopen jaren een interviewserie in de Volkskrant. Journalisten Frénk van der Linden en Pieter Wiebeling spraken met verschillende mensen over rouw en verlies. Vaak over de dood van een geliefde, ouder, kind of vriend, maar ook over andere vormen van verlies. Zoals het verlies van gezondheid bij een ouder, prachtig verwoord door schrijver Mohammed Bouzakour. Veel geïnterviewden zijn bekende Nederlanders (Astrid Joosten, Mike Boddé, Lavinia Meijer).
Ontroerend is het gesprek met Paul Blokhuis over zijn dochter Julia en het interview met Noor Dietvorst en Elisabeth Bruining, moeders die allebei een jong kind verloren na een onmenselijk sterfbed. Ook indrukwekkend: het relaas van de ouders van het kind dat tijdens een zeilreis over boord viel en hoe dat de rest van hun leven heeft getekend; hun huwelijk overleefde het niet, al blijven ze voor altijd met elkaar verbonden. Het belang van vriendschap en troost komt naar voren in het gesprek tussen de jarenlange vriendinnen Hedy d’Ancona en Maja van Hall. “Door onze verliezen zijn we veranderd. Maar zolang we het kind in ons behouden, is er hoop.”
De bundel is aangevuld met essays over rouwen van ondermeer Marli Huijer, Jos de Keijser en Leo Fijen.
Het zijn uiteenlopende verhalen, mooi en herkenbaar om te lezen, met als rode draad dat er geen ‘recept’ is voor rouw en dat iedereen het op zijn eigen manier doet. Jammer dat niet is vermeld wanneer de interviews zijn opgetekend. Zo is mijn indruk dat het gesprek met Anna Enquist ruim 20 jaar geleden moet zijn gevoerd, kort na het overlijden van haar dochter Margit. Het zou interessant zijn om te lezen hoe het nu met haar gaat.
Marja Bouwman
Blijf als eerste op de hoogte van nieuwe podcasts, activiteiten of nieuwsberichten en meld je aan voor onze digitale nieuwsbrief. De ‘OOK Erbij’ verschijnt maandelijks.