Boekrecensie: Zijn naam is Bart, tien jaar onderweg zonder mijn zoon

Zijn naam is Bart, tien jaar onderweg zonder mijn zoon
Babette Blom

Op 10 december 2014 krijgen Babette Blom en haar man Paul het bezoek aan de deur waar iedereen bang voor is: twee politieagenten komen vertellen dat hun zoon Bart een auto-ongeluk heeft gehad en dat zijn toestand ernstig is. Ze komen om Babette en haar man naar het ziekenhuis te brengen. Vanuit de auto bellen ze Maartje, de zus van Bart. Nadat Bart is onderzocht in het ziekenhuis blijkt dat hij niet te redden is. In deze hectische situatie krijgen Babette en Paul de vraag of de organen van Bart voor donatie kunnen worden gebruikt. Bart doneert zeven organen en overlijdt op 11 december 2014.

Moeder Babette beschrijft in haar boek Zijn naam is Bart hoe het daarna met haar, met haar man Paul en hun dochter Maartje is vergaan. Het boek is heeft een soort dagboekvorm waarbij boven de verschillende stukjes niet allen de data staan maar ook het aantal uren, dagen en jaren na het ongeluk van Bart. Op deze manier maakt Babette voelbaar wat velen van ons herkennen: er is een leven vóór het overlijden van Bart en een leven daarna. En dat leven erna ziet er geheel anders uit.

In haar verhaal worden verschillende stadia van rouw duidelijk die Babette doorloopt: Onbegrip, wanhoop, ongeduld, realisatie, en pas na lange tijd een soort van acceptatie dat het zo is. Babette beschrijft hoe het voelt in het begin als je niet begrijpt wat er gebeurt en als de wanhoop je naar de keel grijpt. Zij schrijft over de dagen voor de uitvaart en hoe het vreemd genoeg mooi was hoe iedereen afscheid kwam nemen en hoe zij zelf de laatste uren voordat de kist gesloten werd met haar zoon doorbracht.

Na de uitvaart worden de stappen in haar verhaal groter. Zij vertelt hoe lief sommige mensen voor haar waren, maar ook hoe verschrikkelijk bot en onaardig, zoals de vrouw die haar rug naar Babette keert nadat ze heeft verteld dat haar zoon net is overleden. Babette weet goed te beschrijven hoe er mensen zijn die totaal niet weten hoe ze om moeten gaan met iemand die zo’n groot verlies heeft geleden, en wat dat een pijn kan doen als je zo iemand tegenover je hebt.

De vrienden van Bart komen langs en verrassen Babette en Paul met herinneringen die zij nog niet kenden. En op deze avond is Bart er weer even bij. Alle grote en kleine gebeurtenissen die Babette meemaakt en die invloed hebben op haar leven komen langs. Op deze manier laat Babette mooi zien wat voor enorme invloed de dood van je kind op een moeder heeft. Dat het in elke vezel van je leven terugkomt. Dat alles in het teken staat van degene die er niet meer is. Een mooi voorbeeld daarvan is de reis van Babette en Paul met Maartje en haar man naar Nieuw-Zeeland om de as van Bart te verstrooien.

In Nabij nummer 3 van 2025 heb ik het boek van Anna-Greet Wendel besproken, over het eerste jaar van de rouw om haar dochter Adinda. Na het lezen van het boek over Bart heb gelezen zie ik steeds duidelijker dat hoewel men zegt dat rouw voor iedereen anders is, er juist heel veel is wat voor iedereen hetzelfde is. Daarom is het fijn dat er dit soort boeken geschreven worden, waarin wij onszelf kunnen herkennen en zien dat we niet de enigen zijn die zoiets door moeten maken. Dat biedt troost.

Eveline Brunklaus

OOK publiceert elk kwartaal boekrecensies in haar tijdschrift Nabij. Dit tijdschrift wordt gemaakt door vrijwilligers, allen lotgenoten. Na publicatie in de Nabij verschijnt de recensie online. Wil jij een boek aan de redactie sturen, zodat het op de OOK-site komt? Stuur de redactie een recensie-exemplaar. Mail: redactie@oudersoverledenkind.nl.